Algemene Info

Klimatologische en natuurlijke middelen van de Dode Zee en omgeving

De Dode Zee is de enige plaats ter wereld die in een dergelijke concentratie zo'n schat aan klimatologische en natuurlijke middelen heeft. Deze middelen worden gebruikt voor een aantal therapeutische behandelingen in de moderne kuuroord-faciliteiten van de Dode Zee.

Feiten over de Dode Zee die relevant zijn voor therapie

1. De ultraviolette stralen van de zon

De samenstelling, intensiteit en stabiliteit van zonnestralen bij de Dode Zee creeren in combinatie ideale condities voor  heliotherapie. De zonnestralen ondergaan een extra filtering door de dichte atmosfeer 400 m onder de zeespiegel en door een veelvuldig aanwezige nevel van aerosols die over de Dode Zee zelf heen hangt. Het gevolg hiervan is een verzwakking van de ultraviolette B (VB) stralen, die voornamelijk verantwoordelijk zijn voor verbranden, worden meer verzwakt dan de langere ultraviolette A (UVA) stralen. Dit verandert ook de verhouding UVB:UVA.

De allerkortste UVB stralen zijn wellicht helemaal niet aanwezig. Aangezien bij de Dode Zee de zon 300 - 320 dagen niet bedekt is, kunnen deze veranderingen worden benut voor therapeutische doeleinden. Met name Psoriasis-patienten hebben veel baat bij een heliokuur aan de Dode Zee.

Daar erytheem (het rood worden van de huid) voornamelijk wordt veroorzaakt door stralen waarvan de golflengten lager zijn dan 33 nm, is bij de Dode Zee de tijd dat men aan zonnestralen kan zijn blootgesteld zonder te verbranden, betrekkelijk lang en is heliotherapie bijzonder succesvol. Hoewel langdurige blootstelling geen verbranding veroorzaakt, moet toch excessieve blootstelling aan de zon worden vermeden, met name in de eerste dagen van de behandeling.

2. Lage relatieve vochtigheid, hoge temperaturen en weinig regenval

Tabel 1 De Dode Zee - Klimaatfactoren (gemeten bij Sdom)

De lage relatieve vochtigheid, de hoge temperatuur van de lucht en de weinige regenval zijn belangrijke biometrologische factoren. Met name is bekend dat deze omstandigheden ideaal zijn voor reumapatienten .

Het klimaat van het gebied van de Dode Zee is droog en heet in de zomermaanden met een gemiddelde temperatuur van ongeveer 32 - 40 graden C. De relatieve vochtigheid is het gehele jaar door laag. Van april tot september komt de relatieve vochtigheid niet boven de 33% uit. Gedurende de rest van het jaar schommelt het tussen 40 - 50%, wat nog steeds betrekkelijk laag is als men dit vergelijkt met Europese waarden.

In de wintermaanden bereikt de maximumtemp. 20 - 35 graden C en is de min. temp. gewoonlijk niet lager dan 10 graden C. De gemiddelde jaarlijkse regenval is ongeveer 50mm, met zo'n 330 dagen per jaar een onbewolkte, zonnige lucht. De lage vochtigheid en het hoge zuurstofgehalte van de lucht zijn specifieke therapeutische kenmerken. Vanuit bioklimatologisch standpunt, geeft de lucht het lichaam de kans vrijelijk te transpireren terwijl een normale lichaamstemperatuur in stand wordt gehouden, zelfs als de temperatuur van de lucht hoog is. Het lichaam kan ondanks de hitte gemakkelijk functioneren.

3. Hoge luchtdruk

Omdat de Dode Zee 400m beneden de zeespiegel ligt, heeft het de hoogst gemeten luchtdruk (800mmHg). De zuurstofrijke lucht langs de kust van de Dode Zee bevat 6-8% meer moleculen per kubieke meter dan op niveau van de zeespiegel. Zoals door Kramer et al is aangetoond, zijn dit heilzame condities voor patienten met een longziekte.

4. Een atmosfeer vrij van stuifmeel en rijk aan broom

Nog een belangrijke factor is dat bij de Dode Zee de atmosfeer vrij is van stuifmeel. Het gebrek aan allergenen is een gevolg van het betrekkelijk aride klimaat, de schaarse vegetatie en het woestijnachtige achterland.

De lucht langs de kusten van de Dode Zee bevat een hoge concentratie broom (20 keer hoger dan in Jeruzalem bijvoorbeeld). Het is bekend dat broom een rustgevend effect heeft en het wordt daarom heilzaam geacht bij de vermindering van nerveuze spanning.

Shani hebben vastgesteld dat in het gebied van de Dode Zee het serumbroomniveau van mensen die buitenshuis werken significant hoger was dan van mensen die binnen werkten, wat kennelijk het gevolg was van het hoge niveau van broom in de lucht.

5. Het water van de Dode Zee

Zoals we eerder al opmerkten, is de Dode Zee een eindmeer dat water ontvangt van de Jordaan in het noorden, van een paar eeuwige bronnen en stromen en van plotselinge overstomingen die als een waterval langs de ravijnen naar beneden komen. Er is geen uitweg en de droge warmte van het water van de Dode Zee verdampt langzaam in de droge lucht, waarbij een aantal van de zouten achterblijven in een toestand waardoor zij in het meer kunnen accumuleren. De betrekkelijk langzame verdamping wordt veroorzaakt door de dampdruk boven het oppervlak die verlaagd wordt door de zouten die in het water zijn opgelost. Dit proces heeft een van de meest zouthoudende meren ter wereld geproduceerd met een gemiddeld zoutgehalte van 345 gram per liter water. Het water van de oceaan bevat bijvoorbeeld 35g/l.

De lokatie van de Dode Zee en het hoge zoutgehalte maken deze een zeldzame, natuurlijke bron voor  balneo / thallasso -behandelingen die al eeuwenlang erkend zijn. Het zoute water van de Dode Zee bevat een unieke verzameling zouten, verrijkt met magnesium, kalium, calcium en broom. Het water heeft een hoog soortelijk gewicht en een groot draagvermogen, waardoor het gemakkelijk is op het oppervlak te drijven.

De unieke samenstelling van het zoute water komt voort uit de verdamping van het zeewater via de uitkristallisatie van de mineralen, de toevoeging van zouten van het land, het verweren van rotsen en de ontbinding van mineralen.

6. Pelotherapie - de minerale modder van de Dode Zee

De modder van de Dode Zee is eigenlijk het bezinksel van de zee. Deze rijke minerale modder. ook wel pelloid genoemd, heeft bewezen bijzonder heilzaam te zijn voor therapeutische en cosmetische behandelingen. De modder is een alluviale afzetting die organische resten, dierlijke en plantaardige (algea), bevat met een mengsel van zouten en mineralen uit het meer van de Dode Zee. De minerale samenstelling van de modder bestaat uit niet-oplosbare, uiterst kleine korreltjes silicaten en carbonaten met een hoog niveau aan oplosbare mineralen oplossingen tussen de korrels. Deze oplossing lijkt op die van het zoute water van de Dode zee en bevat ook bitumineuze stoffen en hormonen afkomstig van de algea. In tegenstelling tot het zoute water van de zee, bevat de modder ook sulfietcomponenten uit biologische bronnen.

Er is vastgesteld dat de modder van de Dode Zee goed werkt voor een breed assortiment reumatische aandoeningen, evenals voor cosmetisch gebruik. Het wordt gebruikt voor modderverpakkingen en is ideaal op het gezicht en het lichaam te smeren. De modder absorbeert grote hoeveelheden water, wat zorgt voor de hoge mate van elasticiteit.

De speciale warmtevasthoudende eigenschappen van de modder van de Dode Zee maken het mogelijk deze voor langere tijd op de huid aan te brengen bij een betrekkelijk hoge temperatuur. Het duurt bijvoorbeeld 14 minuten voordat de modder in temperatuur omlaag gaat van 18 graden naar 17 graden. Zodoende kan de minerale modder van de Dode zee op het lichaam worden aangebracht bij een betrekkelijk hoge temperatuur (40 graden). Daar de modder hitte zeer langzaam geleidt, kunnen patienten die lijden aan ontstoken of reumatische gewrichten baat hebben bij een langdurige toepassing zonder de huid te verbranden.

7. Psychologische invloeden

Bij de Dode Zee bevinden patienten zich in een omgeving die ontspanning aanmoedigt en de stress vermindert die vaak in verband staat met het ontstaan of verergeren van ziekten. Patienten vinden steun bij het grote aantal "mede-lijders" en veel van de spanning in de omgang met de mensen wordt minder doordat het sociale leven van de patient zich in normalere banen beweegt.


* Heliotherapie
Een behandeling die gebruik maakt van de biologische effecten van de straling van de zon (te onderscheiden van lichttherapie, wat een algemene term is voor de behandeling door licht van elke willekeurige bron, natuurlijk of kunstmatig).

* Thalassotherapie
Een behandeling die gebruik maakt van het baden in zeewater.

* Balneotherapie
Een behandeling die gebruik maakt van water uit minerale bronnen, gewoonlijk in kleine baden (te onderscheiden van hydrotherapie, waarbij gewoonlijk aan gewoon water wordt gerefereerd).

* Pelotherapie
Een behandeling die gebruik maakt van de zwarte, minerale modder.